250 jaar De Kolk: van erfenis aan de diaconie tot boerderij met toekomst (film)

De geschiedenis van De Kolk gaat terug tot de zestiende eeuw. De naam verwijst naar een waterkolk die ontstond na overstromingen van de IJssel. In de achttiende eeuw kreeg de boerderij een bijzondere bestemming.

In 1776 liet Jan Berends Koopman De Kolk na aan de diaconie. Koopman was als wees zelf door de diaconie geholpen en wilde die hulp op zijn beurt doorgeven. Met zijn testament bepaalde hij dat de boerderij na zijn overlijden in handen kwam van de diaconie.

Sindsdien wordt De Kolk verpacht. De inkomsten uit de boerderij worden gebruikt voor diaconale hulp aan mensen die dat nodig hebben.

Niet alleen een boerderij

De Kolk was door de jaren heen meer dan alleen een agrarisch bedrijf. De boerderij speelde ook een rol in het kerkelijke leven. Zo kwam de kerkenraad er jaarlijks bijeen en vonden er activiteiten plaats, onder meer rond Hemelvaartsdag.

Voor verschillende betrokkenen zijn er dan ook persoonlijke herinneringen aan de boerderij. De deel werd bijvoorbeeld schoongemaakt voor bijeenkomsten van de kerk. Kinderen kwamen er over de vloer en speelden in de stallen wanneer het vee buiten was.

De verbondenheid met de kerk is zelfs terug te zien in een glas-in-loodraam in de Grote Kerk in Epe, waarin De Kolk is afgebeeld.

Van pacht naar erfpacht

Ook de manier waarop de boerderij wordt geëxploiteerd is in de loop der tijd veranderd. Waar vroeger sprake was van reguliere pacht, is De Kolk inmiddels in erfpacht uitgegeven.

Dat geeft de huidige pachters meer zekerheid voor de lange termijn. De familie Mouw boert sinds 1992 op De Kolk en heeft inmiddels een bedrijf met ongeveer 300 runderen.

De overstap naar erfpacht sluit aan bij de ontwikkeling van het landbouwbedrijf. Waar vroeger bijvoorbeeld jongvee voor kleinere boeren uit de omgeving werd gehouden en gras werd verkocht, ligt de bedrijfsvoering inmiddels anders. De erfpacht biedt de familie ruimte om naar de toekomst te kijken en te investeren in het bedrijf.

Opbrengsten blijven naar de diaconie gaan

Hoewel de vorm verandert, blijft de oorspronkelijke gedachte achter De Kolk overeind. De diaconie ontvangt de opbrengsten uit de erfpacht en kan daarmee mensen ondersteunen die financiële of praktische hulp nodig hebben.

De diaconie wordt gevormd door drie kerken. De hulp is vaak niet zichtbaar, omdat mensen die ondersteuning nodig hebben daar niet altijd gemakkelijk voor uitkomen. Soms gaat het om het helpen vinden van reguliere ondersteuning, maar in andere gevallen biedt de diaconie zelf een laatste vangnet.

Dat kan heel concreet zijn: bijvoorbeeld een bijdrage voor zwemlessen van een kind, hulp bij de aanschaf van een tweedehands koelkast of een renteloze lening.

Zo verbindt De Kolk een geschiedenis van 250 jaar met het heden. De boerderij blijft agrarisch bedrijf, terwijl het bezit tegelijkertijd een maatschappelijke functie houdt.

Een bord voor de toekomst

Met het nieuwe informatiebord krijgt het verhaal van De Kolk een zichtbare plek. Voorbijgangers kunnen zien dat achter de boerderij een geschiedenis schuilgaat die teruggaat tot 1776 en die nog altijd verbonden is met de diaconale zorg.

Na 250 jaar blijft De Kolk daarmee niet alleen een herinnering aan het verleden, maar ook een investering in de toekomst – voor de boerderij én voor mensen die een steuntje in de rug kunnen gebruiken.